Đủ điều kiện từ những nền tảng thực tế

Theo hồ sơ Đề án thành lập phường Núi Thành, địa phương được đánh giá trên các nhóm tiêu chí về quy mô dân số, diện tích tự nhiên, vị trí và chức năng trong quy hoạch, cơ cấu và trình độ phát triển kinh tế - xã hội. Về quy mô, số liệu được bổ sung, hoàn thiện trong hồ sơ cho thấy Núi Thành có 70.175 người, trong đó 67.960 người thường trú và 2.215 người tạm trú. Diện tích tự nhiên 124,76 km², đều được xác định đạt tiêu chuẩn theo hồ sơ đánh giá.

Đáng chú ý, tỷ lệ quy mô dân số đô thị trên quy mô dân số của đơn vị hành chính được xác định 100%. Đây là một trong những cơ sở quan trọng để đánh giá mức độ đô thị hóa của địa bàn. Hồ sơ cũng bổ sung số liệu về cơ cấu và trình độ phát triển kinh tế – xã hội, trong đó tổng thu ngân sách địa phương năm 2025 đạt khoảng 441 tỷ đồng, tổng chi khoảng 348 tỷ đồng.

Cùng với đó, Núi Thành có nền kinh tế chuyển dịch mạnh theo hướng công nghiệp và dịch vụ. Theo hồ sơ Đề án, tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ chiếm tỷ lệ rất cao trong cơ cấu kinh tế; lao động phi nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn, phản ánh rõ quá trình chuyển dịch từ mô hình nông thôn sang không gian kinh tế đô thị.

Không chỉ đáp ứng các tiêu chí về quy mô, Núi Thành còn có vị trí, chức năng và vai trò phát triển đặc biệt. Địa phương nằm ở cửa ngõ phía Nam thành phố Đà Nẵng, có hệ thống hạ tầng giao thông quan trọng gồm quốc lộ 1A, đường cao tốc, đường ven biển, đường sắt; đồng thời gắn với sân bay Chu Lai, cảng biển, logistics và các khu công nghiệp, cụm công nghiệp.

Hồ sơ Đề án xác định Núi Thành là khu vực trọng điểm kinh tế của Khu kinh tế mở Chu Lai, cực động lực tăng trưởng phía Nam thành phố, có Trung tâm Logistics và hậu cần cảng, Khu Phi thuế quan sân bay theo quy hoạch, 07 khu công nghiệp, trong đó 05 khu đang hoạt động và 02 cụm công nghiệp. Đặc biệt, hồ sơ cũng xác định địa bàn có vai trò về quốc phòng - an ninh, đồng thời có khả năng tạo động lực liên kết phát triển với các trung tâm kinh tế lớn của quốc gia. Trên cơ sở các quy định hiện hành được viện dẫn trong Đề án, Núi Thành được xác định đáp ứng đủ điều kiện để thành lập phường. Như vậy, việc nghiên cứu thành lập phường Núi Thành không đơn thuần là sự thay đổi tên gọi của một đơn vị hành chính, mà xuất phát từ quá trình đô thị hóa, sự phát triển của nền kinh tế và yêu cầu đổi mới phương thức quản lý phù hợp với không gian đô thị đang hình thành.

Thành lập phường trên cơ sở nguyên trạng - bảo đảm ổn định, kế thừa và phát triển

Theo phương án được xây dựng trong Đề án, phường Núi Thành thuộc thành phố Đà Nẵng được thành lập trên cơ sở nguyên trạng toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của xã Núi Thành; giữ nguyên địa giới hành chính hiện hữu và lấy tên gọi là phường Núi Thành. Đây là phương án có ý nghĩa quan trọng về ổn định tổ chức và quản lý. Việc thành lập phường trên cơ sở nguyên trạng giúp hạn chế xáo trộn về địa giới, dân cư, đất đai và không gian phát triển, đồng thời tạo thuận lợi trong tổ chức bộ máy, quản lý dân cư, quản lý đất đai, đầu tư kết cấu hạ tầng và cung ứng dịch vụ công.

Trong quá trình hoàn thiện Đề án, phương án tổ chức đơn vị dân cư cũng đã được cập nhật theo tình hình thực tế. Từ 31 thôn trước đây, sau sắp xếp, kiện toàn còn 19 thôn, dự kiến chuyển thành 19 tổ dân phố thuộc phường Núi Thành. Hệ thống giáo dục cũng được kiện toàn, từ 18 trường trước đây còn 03 trường thuộc UBND xã Núi Thành theo các quyết định thành lập mới. Như vậy, phương án thành lập phường được đặt trong tổng thể quá trình sắp xếp tổ chức, tinh gọn bộ máy và chuẩn bị các điều kiện cần thiết cho mô hình quản trị đô thị.

Sau khi thành lập, tổ chức Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, Công an và Quân sự phường sẽ được kiện toàn theo quy định; đội ngũ cán bộ, công chức được bố trí, sắp xếp phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của đơn vị hành chính đô thị. Hồ sơ cũng đặt ra yêu cầu bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng quản lý đô thị cho đội ngũ cán bộ, công chức.

Mô hình phường mở ra không gian phát triển mới

Theo Đề án, kết quả sau khi thành lập phường được xác định trước hết ở những tác động tích cực đối với phát triển kinh tế - xã hội, hiệu quả quản lý nhà nước và chất lượng đời sống Nhân dân. Đây là những mục tiêu, tác động dự kiến cần tiếp tục được hiện thực hóa sau khi có quyết định thành lập và phường chính thức vận hành.

Trước hết, về kinh tế, phường Núi Thành sẽ có điều kiện phát huy mạnh hơn các lợi thế về công nghiệp, thương mại - dịch vụ, logistics, kinh tế biển, dịch vụ sân bay và kinh tế đô thị. Không gian phát triển mới được kỳ vọng sẽ mở rộng khả năng thu hút đầu tư, tạo thêm việc làm phi nông nghiệp, gia tăng hoạt động thương mại - dịch vụ, nâng cao thu nhập người dân và tạo thêm nguồn lực cho đầu tư phát triển.

Cùng với phát triển kinh tế là yêu cầu hoàn thiện kết cấu hạ tầng đô thị. Các lĩnh vực giao thông, điện, nước, thoát nước, môi trường, thông tin liên lạc, giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao sẽ được định hướng đầu tư theo tiêu chuẩn và yêu cầu của đô thị. Đặc biệt, mô hình phường đặt ra yêu cầu chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang quản trị đô thị, đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, số hóa dữ liệu dân cư, đất đai, quy hoạch; nâng cao chất lượng cung ứng dịch vụ công và lấy hiệu quả thực chất, sự hài lòng của người dân làm thước đo. Đây cũng là nền tảng để Núi Thành tiếp tục thực hiện chính quyền số, quản trị số và đô thị số, phù hợp với xu hướng phát triển chung của thành phố Đà Nẵng.

Về xã hội, mục tiêu được đặt ra là tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao; giải quyết việc làm; chăm lo an sinh xã hội; nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân.

Về quốc phòng - an ninh, việc chuyển đổi mô hình tổ chức được định hướng nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, củng cố thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân; nâng cao năng lực phòng ngừa, xử lý các tình huống về an ninh trật tự, thiên tai, cứu hộ, cứu nạn trong điều kiện đô thị hóa.

Không chỉ “lên phường”, mà là bước chuyển về chất lượng phát triển

Việc thành lập phường Núi Thành, nếu được cấp có thẩm quyền quyết định, sẽ không chỉ mang ý nghĩa về tên gọi hay mô hình tổ chức đơn vị hành chính. Quan trọng hơn, đó là bước chuyển từ yêu cầu quản lý một địa bàn nông thôn đang đô thị hóa sang yêu cầu quản trị một không gian đô thị có quy mô lớn, đa chức năng và có vị trí chiến lược. Bởi Núi Thành hôm nay không còn chỉ là một địa bàn sản xuất nông nghiệp, mà đang hội tụ nhiều chức năng: trung tâm công nghiệp, thương mại - dịch vụ, logistics, kinh tế biển, dịch vụ sân bay, cảng biển và đô thị.

Chính vì vậy, phương án thành lập phường Núi Thành được xây dựng trên nền tảng ổn định địa giới, kế thừa những thành quả đã có, đồng thời tạo điều kiện để huy động và phát huy tốt hơn các nguồn lực cho phát triển. Mục tiêu cuối cùng vẫn là hướng đến một đô thị có kết cấu hạ tầng đồng bộ, kinh tế tăng trưởng ổn định, môi trường được bảo vệ, quốc phòng – an ninh được giữ vững và đời sống Nhân dân ngày càng được nâng cao.

Từ những điều kiện đã được xác lập, phương án đã được xây dựng và những định hướng phát triển đã được đặt ra, Núi Thành đang từng bước chuẩn bị cho một dấu mốc mới trong quá trình phát triển.

Núi Thành - sẵn sàng cho bước chuyển mình thành phường, hướng tới một đô thị hiện đại, văn minh, năng động và trở thành một cực động lực phát triển ở phía Nam thành phố Đà Nẵng./.